Haal meer uit je stem

Je kent er zeker ook eentje.

Een leerkracht of docent wiens stem alle haartjes op je lijf rechtop liet komen en waarvan je hoopte dat de les al voorbij was nog voor die begon.

Of dat er een zoetgevooisde vervanger het lokaal zou binnenwandelen.

 

Misschien ken je eerder een leerkracht wiens naam je al spontaan doet soezen.

 

Het kan aan hun weinig inspirerende manier van vertellen gelegen hebben,

maar misschien was het wel die schelle, nasale, monotone of irritant hoge stem die je rillingen gaf.

 

Net zoals je de ene zanger of zangeres in een reflexbeweging het zwijgen oplegt als die op de radio te horen is,

terwijl je van een andere stem maar niet genoeg kunt krijgen.

 

Laten we eerlijk zijn,

een stem kan ontroeren, overtuigen en inspireren, maar kan ook keihard irriteren.

 

Niemand houdt van zijn eigen stem… Gelukkig went het en kan je er wat aan doen.

 

Iedereen die zichzelf voor het eerst op een video- of audiofragement hoort, lijkt plots een kraai in de oren te hebben.

Als je geluk hebt, zegt je omgeving dat het wel meevalt met die klank van jou.

 

Maar misschien kreeg jij al meermaals andere feedback:

Dat je te lief, te zacht, te luid, te hoog, te schel of te streng klinkt.

 

Niemand wil klinken als The Nanny Fran Drescher uit de gelijknamige serie.

 

Voor diegenen die in de jaren ’90 en 2000 onder een steen leefden of gewoon nog niet rondliepen op deze aarde: hier hoor je haar aan het woord.

 

Als je dacht dat die schelle stem (want dat is wel het minste dat we kunnen zeggen) een act was om haar personage meer kleur te geven. Nope. Mevrouw klinkt echt zo.

 

Spreken met impact, doe je met een kordate en zelfzekere stem.

 

Zingen om te ontroeren en te beroeren doe je door te spelen met je stem.

 

Dat spelen met je stem helpt trouwens ook om een groter bereik (lees hoger, lager, luider of stiller) te halen en om de stem die helemaal bij jou past, te vinden.

 

Het kan allemaal.

 

Meer zelfs, misschien is het wel nodig om:

  •  je ware ik aan de wereld te laten zien,
  • te bereiken wat je wil,
  • irritaties bij anderen te vermijden (de stem van Fran Drescher galmt nog steeds in mijn hoofd als ik dit schrijf).

 

via GIPHY

 

 

Enkel en alleen al op basis van de klank van je stem denken mensen te weten wat voor iemand je bent.

De eerste indruk, weet je wel…

Dat geldt ook voor zangers en zangeressen.

 

Zo ken ik mensen die helemaal weg zijn van James Blunt en anderen die het een ‘zagenvent’ vinden (niet mijn woorden).

 

Dat is uiteraard oké.

Alleen wil je misschien een bepaald publiek aantrekken of een bepaald genre brengen en helpt je stem hier niet echt bij.

 

Al na enkele seconden hebben anderen namelijk een oordeel klaar.

Meer nog: na enkele seconden beslissen ze of ze wel echt naar jou zullen luisteren…

 

Stemmen kunnen dan ook heel wat uitstralen.

Misschien wel iets wat jij helemaal niet (meer) wil.

 

Onzekerheid

 

Wie met een eerder zachte en zelfs ietwat beademde stem spreekt, komt over als introvert of zelfs onzeker van aard. Zeker als de stem ook eerder hoog klinkt.

Geen goede match dus wanneer je iemand wil overtuigen. Ook geen goede match wanneer je wil dat anderen je mening of idee respecteren.

 

Extravert

 

Mensen met een luide of schelle stem worden dan weer eerder als extravert beschouwd.

De eerste indruk kan dan ‘arrogant’ zijn en dat is geen goede eigenschap om met anderen te connecteren.

Ook al ben je helemaal niet arrogant. De klank van je stem kan mensen die je niet goed kennen, afstoten waardoor je hen nooit het tegendeel kan bewijzen.

 

Zelfzekerheid

 

Wie zeker van zijn stuk overkomt, legt de klemtoon eerder met een laag stemgeluid.

Zelfzekerheid straal je ook uit door rustig en beheerst te spreken en ruimte te laten voor pauzes.

Drie werf ‘hoera’ voor Obama die dit meesterlijk bespeelt en dus heel zelfzeker overkomt. Het schoolvoorbeeld van spreken met impact.

 

Goedgelovigheid

 

Vrouwen met een hoge stem komen over als jong, fris en lief, maar kunnen hiermee ook de indruk wekken naïef te zijn. Zeker als ze een kinderlijk hoge stem hebben. Ze worden door hun toehoorders om die reden vaak niet serieus genomen.

Een team leiden vol mannen met een hoog testosterongehalte kan dan knap lastig zijn.

 

Lusteloosheid

 

Mensen die een eerder nasaal stemgeluid hebben, komen eerder saai en apathisch over in een eerste contact.

Het is een hele uitdaging om met zo’n stem de aandacht van een publiek te houden en de strijd tegen de smartphones, die voor afleiding zorgen, te domineren.

 

El sympatico of party animal

 

Mensen met een lichte heesheid in de stem kunnen ofwel sympathiek bevonden worden ofwel, afhankelijk van de situatie, bestempeld worden als fuifbeesten met ‘Hakuna matata’ als lijfspreuk.

Hierdoor connecteren ze makkelijk met anderen, maar worden op basis van hun stemkleur niet altijd au serieux genomen.

 

Gereserveerdheid

 

Mensen – vooral mannen – met een hele lage stem en die hun stem ook eerder monotoon gebruiken, lijken zeer zakelijk en to the point. Ze missen echter een zekere betrokkenheid. Althans dat is het oordeel dat hun stem bij anderen kan nalaten.

 

Je kan de manier waarop je klinkt voor een stuk zelf bepalen of veranderen. Zo heb je dus zelf actief invloed op de manier waarop je bij anderen overkomt.

 

Het gaat vaak om subtiele veranderingen die je maakt in:

 

  • De positie van je tong of je kin
  • Waar je de spanning zet in je keel
  • Je mindset
  • Je spreekintentie
  • Je emoties
  • Je lichaamshouding

 

Wil je ‘liever’ klinken?

 

Spreek of zing dan met meer lucht doorheen je stem.

 

Wil je ‘serieus of overtuigend’ klinken?

 

Praat dan iets lager.

Las ook voldoende en strategische pauzes in.

Ook zangers en zangeressen met een lagere stem worden als serieuzer ervaren.

Ook al zijn het in werkelijkheid lolbroeken of zitten ze helemaal niet zo goed in hun vel.

 

Wil je ‘jong, vrolijk en fris’ klinken?

 

Leg je klemtonen dan wat in de hoogte (zonder al te veel op je stem te drukken).

Praat ook eerder snel en lach terwijl je praat.

Tijdens het zingen helpt het lachen om je stemkleur lichter en frisser te maken. Zo klink je dus minder donker of zwaar.

 

Wil je ‘streng’ klinken?

 

Leg dan duidelijke klemtonen op de medeklinkers terwijl je praat en maak je stem een ietsie pietsie scheller.

 

Je kan dus best wel veel doen met je stem.

 

Daarom bedacht ik enkele leuke oefeningen om de mogelijkheden van je stem te leren ontdekken.

 

Oké, tijd voor een spelletje ‘hoe kan jouw stem klinken.’

Download het hier gratis.

Gerelateerde items

  • 3 tips om je stem op te warmen3 tips om je stem op te warmen   Of je nu spreekt of zingt, je stem opwarmen voor je een publiek toespreekt of optreedt is een heel goed idee! Geen enkele spreker of zanger presteert slechter na het opwarmen van […]
  • Fris als een hoentje voor een publiek staan: anti-zweettipsFris als een hoentje voor een publiek staan: anti-zweettips Je kent het wel: je moet een spreekbeurt of presentatie geven, je hebt een sollicitatiegesprek of een auditie, je moet optreden voor een publiek,... Hoe dichter je bij je spreek- of […]
  • Hoe je kaak invloed heeft op je stemHoe je kaak invloed heeft op je stem Weet je wat het eerste is waar ik op let als een spreker of zanger bij mij binnenkomt? Dan bedoel ik wanneer hij/zij begint te spreken of zingen (want dat kom je bij mij doen). De […]
Over de auteur

Julie Tamsin

Julie Tamsin studeerde in 2006 af als logopediste aan de Arteveldehogeschool te Gent. Ze volgde de postgraduaatopleiding Stem aan de Thomas More hogeschool in Antwerpen.

Nog steeds volgt ze opleidingen, cursussen en symposia met als thema’s de spreek – of zangstem. In 2012 richtte ze haar eigen logopedische praktijk op waarin ze mensen met stemproblemen begeleidt.